DNS kayıt türleri: A, AAAA, CNAME, MX, TXT, NS ve diğerleri
Son kontrol: 20 Eki 2026
DNS, ornek.com gibi bir adı tarayıcıların ve e-posta sunucularının ihtiyaç duyduğu adreslere ve ayarlara çevirir. Her bilgi parçası, türü olan bir kayıttır. Yaygın on kadar türü bilmek; web sitesi, e-posta ve doğrulama kayıtlarını sürprizsiz kurmaya yeter.
Kısaca
- A ve AAAA bir adı IPv4 ya da IPv6 adresine yönlendirir; CNAME bir adı başka bir adın takma adı yapar.
- MX e-postayı hangi sunucuların alacağını söyler; TXT ise SPF, DKIM, DMARC ve doğrulama kodları gibi metinleri taşır.
- NS kayıtları alan adını ad sunucularına devreder; bunları değiştirmek tüm DNS'inizi başka yere taşır.
- Değişiklikler bir yere gönderilerek yayılmaz; çözümleyiciler eski yanıtı TTL süresi dolana kadar saklar.
Yaygın kayıt türleri
| Tür | Ne işe yarar | Örnek |
|---|---|---|
| A | Ad → IPv4 adresi | ornek.com A 203.0.113.10 |
| AAAA | Ad → IPv6 adresi | ornek.com AAAA 2001:db8::10 |
| CNAME | Ad → başka bir ad (takma ad) | www CNAME ornek.com |
| MX | E-posta sunucuları, öncelikle (küçük sayı önce denenir) | ornek.com MX 10 mail.ornek.com |
| TXT | Serbest metin: SPF, DKIM, DMARC, sahiplik doğrulama | v=spf1 include:_spf.google.com ~all |
| NS | Alan adının yetkili ad sunucuları | ornek.com NS ns1.saglayici.net |
| SOA | Bölge bilgisi: birincil sunucu, seri numarası, zamanlayıcılar | Sağlayıcı kendiliğinden oluşturur |
| CAA | Hangi sertifika otoritelerinin SSL sertifikası verebileceği | ornek.com CAA 0 issue "letsencrypt.org" |
| SRV | SIP, XMPP gibi hizmetlerin sunucu ve portu | _sip._tcp SRV 10 5 5060 sip.ornek.com |
| PTR | Ters DNS: IP → ad; IP'nin sahibi (hosting firması) ayarlar | 10.113.0.203.in-addr.arpa PTR mail.ornek.com |
En çok sorun çıkaran kurallar
- Kök alan adında (ornek.com) CNAME olmaz: kökte NS ve SOA kayıtları da bulunur ve CNAME başka kayıtlarla yan yana duramaz. Kökte A/AAAA kullanın; pek çok sağlayıcı bunun için ALIAS/ANAME ya da CNAME düzleştirme (flattening) sunar.
- CNAME olan bir adda başka kayıt olamaz; yani CNAME'li bir alt alan adına MX ya da TXT ekleyemezsiniz.
- MX ve NS kayıtları bir sunucu adını göstermelidir; asla doğrudan IP adresini ya da bir CNAME'i değil.
- Bir adda yalnızca bir SPF kaydı olmalıdır; başka amaçlarla birden fazla TXT kaydı olması sorun değildir.
- Bazı panellerde sondaki nokta önemlidir:
mail.ornek.com.tam addır; noktasız yazılırsa panel alan adınızı ekleyebilir vemail.ornek.com.ornek.comgibi hatalı bir kayıt oluşur.
TTL ve “yayılım”
Her kaydın saniye cinsinden bir TTL'i (time to live) vardır. İnternet sağlayıcılarının ve genel DNS hizmetlerinin çözümleyicileri yanıtı bu süre boyunca önbellekte tutar. Bir kaydı değiştirdiğinizde, eski değeri önbelleğe almış olanlar TTL dolana kadar onu kullanmaya devam eder; “DNS yayılımı” denen şey budur.
Değişiklikleri planlayın: siteyi taşımadan bir gün önce değiştireceğiniz kayıtların TTL'ini 300 saniyeye (5 dakika) indirin, taşımadan sonra 3600 ya da daha yükseğe çıkarın. Ad sunucusu (NS) değişikliği daha uzun sürer; çünkü üst bölgedeki (ör. .com) NS kayıtlarının TTL'i iki güne kadar çıkabilir ve bazı çözümleyiciler bu kadar bekler.
Olumsuz yanıtlar da önbelleğe alınır: bir adı oluşturmadan önce sorgularsanız “böyle bir ad yok” yanıtı, bölgenin SOA kaydındaki olumsuz TTL süresince saklanabilir.
Tipik kurulumlar
- Hostingdeki web sitesi: ornek.com için A (ve varsa AAAA), www için ornek.com'a CNAME.
- Google Workspace ya da Microsoft 365 e-postası: sağlayıcının verdiği MX kayıtları, SPF için include, DKIM için CNAME/TXT ve bir DMARC kaydı. Ayrıntılar SPF, DKIM ve DMARC rehberinde.
- Google Search Console gibi doğrulamalar: alan adına bir TXT kaydı; SPF ile yan yana durabilir.
- Bir SaaS hizmetine alt alan adı (mağaza, destek):
magaza CNAMEsağlayıcının verdiği ada.
Kayıtlarınızı kontrol edin
- Alan adını sorgulayın: A, AAAA, MX, NS, TXT ve diğer kayıtları tek yerde görün.
- DNS yayılım kontrolü, dünyanın dört bir yanındaki genel çözümleyicilere ve yetkili ad sunucularınıza yeni değeri görüp görmediklerini sorar.
- E-posta güvenliği kontrolü MX, SPF, DKIM ve DMARC kayıtlarını denetler.
Kaynaklar
- RFC 1035 – Domain names: implementation and specification
- RFC 2181 – Clarifications to the DNS specification
- RFC 2308 – Negative caching of DNS queries
- RFC 8659 – DNS CAA resource record
- IANA – DNS parameters
Bu rehber herkese açık bilgileri özetler, hukuki tavsiye değildir. Kurallar değişebilir; resmî metinler ve duyurular esastır.
Diğer rehberler
- Alan adı transferi: başka bir firmaya adım adım taşıma
- SSL sertifika hataları: ne anlama gelir, nasıl düzeltilir
- Alan adı nasıl seçilir: pratik kontrol listesi
- SPF, DKIM ve DMARC rehberi: sahte e-postayı durdurun, gelen kutusuna ulaşın
- Bir alan adının sahibi kim? WHOIS ve RDAP sorgusu rehberi
- .tr yetkili kayıt kuruluşları ve doğru firmayı seçmek
- ornek.tr rehberi: doğrudan .tr alan adları (a.tr)
- .tr alan adı rehberi: TRABİS, .com.tr ve kurallar